|
Allerheiligen
Vandaag is het Tutti i Santi, -Allerheiligen-, de allerstilste dag van het jaar. Stiller dan 25 december; waar komt het toch door? Alle winkels zijn dicht, het dagelijks leven ligt stil, men zit net als met Kerstmis lang aan tafel tussen de middag. De supermarkten zijn er weer helemaal op ingesteld: verse pasta in alle soorten, ravioli met ricotta en spinazie, met pompoen gevulde panzerotti, tagliatelle al tartufo. Als de winkels op 31 oktober om acht uur sluiten wordt de dag van de stilte voorafgegaan door een nacht van een spookachtig Halloween. Het waait en de regen striemt tegen de autoruiten als ik nog snel voor een laatste boodschap de deur uit ga. Ik vergeet altijd weer dat de winkels dicht zijn op 1 en 2 november.
Waarom toch die stilte? Heeft het te maken met de Doden die worden herdacht tijdens deze twee dagen? Of is het alleen het feit dat het begin van november nu toch echt het einde betekent van een lang en warm seizoen en de laatste bezoeker huiswaarts is gegaan?
Als we wakker worden lijkt de wereld inderdaad stil. De regen valt onafgebroken neer uit een loodgrijze lucht en de vallei ligt in de mist. Volterra is vandaag niet te zien vanuit Fraggina.
Maar ondanks de stilte weet ik dat het vandaag op straat een drukte van belang is. De Italianen herdenken hun Doden en zijn eigenlijk heel bedrijvig: ze verzorgen hen tot in de puntjes. Al weken koop je op elke straathoek chrysanten en bossen kunstbloemen. De bloemenkiosk bij het kerkhof doet goede zaken, de beste van het jaar.
De dag erna, 2 november, is de lucht opgeklaard en maken we een lange wandeling. Als je de weg vanuit de stadspoort Porta Fiorentina - de voormalige weg naar Florence - heuvelafwaarts volgt, zie je de begraafplaats aan je linker hand liggen die nu veranderd is in een bloemenzee. De hele week al is de parkeerplaats voor de ingang stampvol auto’s en komen de mensen zelfs lopend vanuit het centrum met hun armen vol bloemen. Hele families, ouders en kinderen, dragen dozen met cyclamen en lopen ondertussen vrolijk te praten. Ik bespeur geen verdriet, alleen de vanzelfsprekendheid van dit sociale gebeuren. Het verzorgen van de Doden hoort bij het leven. Ik vraag me af of er een vleugje wedijver bij is: het ene graf is nog mooier dan het ander, maar ik kan me het niet voorstellen. Van de eerste jaren dat ik hier woonde herinner ik me het unheimische gevoel dat ik kreeg van de aandacht voor de Doden. Het was de hele sfeer, dat troosteloze weer, de mist en de regen en dan die mensen die met die kleurige bossen bloemen liepen voor hun Doden.
Ik realiseer me dat ik er nu anders over denk. Ik kan er waardering voor opbrengen en vind het zelfs een mooie katholieke traditie. Na alle uitbundigheid van de zomer keert men terug binnen de muren van het huis en schenkt men de laatste kleuren van het seizoen aan de doden. Misschien is het niet voor niets dat Allerheiligen precies aan het begin van de donkere tijd valt.
|
|
|
|
